Chuyển đổi xanh tạo động lực tăng trưởng mới cho thành phố Cảng

Là trung tâm công nghiệp, logistics và kinh tế biển lớn của miền Bắc, Hải Phòng đang đứng trước yêu cầu thay đổi mô hình tăng trưởng theo hướng bền vững. Chuyển đổi xanh trong sản xuất không còn là định hướng trên giấy mà đang dần hiện hữu trong nhiều lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội của thành phố.

Xanh hóa từ nhà máy đến cánh đồng

Theo Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng, thành phố hiện có 45 khu công nghiệp và 3 khu kinh tế đang hoạt động. Hải Phòng là một trong những địa phương có tốc độ phát triển công nghiệp hàng đầu cả nước. Tuy nhiên, quá trình phát triển nhanh cũng đặt ra nhiều thách thức về môi trường, phát thải khí nhà kính và sử dụng hiệu quả các nguồn tài nguyên.

Trong bối cảnh đó, chuyển đổi xanh không chỉ là xu hướng mà còn là yêu cầu cấp thiết, giúp thành phố duy trì năng lực cạnh tranh, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế và góp phần thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng “0” của Việt Nam vào năm 2050.

Hải Phòng hiện có 2 khu công nghiệp là Nam Cầu Kiền và DEEP C nằm trong nhóm những khu công nghiệp tiên phong của cả nước chuyển đổi sang mô hình khu công nghiệp sinh thái. Không chỉ đầu tư hệ thống xử lý nước thải đạt chuẩn, các khu công nghiệp này còn phát triển cây xanh, sử dụng năng lượng tái tạo, tái chế chất thải và hướng tới mô hình kinh tế tuần hoàn.

Theo Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng, thành phố đã xây dựng kế hoạch chuyển đổi xanh cho các khu công nghiệp và khu kinh tế trên địa bàn. Nhiều hội thảo về chuyển đổi năng lượng, giảm phát thải carbon và kiểm kê khí nhà kính cũng được tổ chức nhằm hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao nhận thức, từng bước đáp ứng các yêu cầu môi trường ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế.

Chuyển đổi xanh không chỉ diễn ra trong lĩnh vực công nghiệp mà còn tạo chuyển biến tích cực trong sản xuất nông nghiệp. Tại xã Trường Tân, các mô hình nhà màng trồng dưa lưới công nghệ cao đang mở ra hướng phát triển mới cho người dân. Trong quá trình sản xuất, nông dân hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật và phân bón hóa học, thay vào đó, cây được trồng trên giá thể từ xơ dừa ủ mục, vừa thân thiện với môi trường vừa giúp cây phát triển ổn định.

Hơn 1 mẫu dưa lưới của gia đình anh Hoàng Đức Quang đang chuẩn bị bước vào vụ thu hoạch. Bình quân mỗi năm, anh Quang trồng 4 vụ dưa, nhiều hơn 2 vụ so với phương pháp canh tác thông thường. Anh Hoàng Đức Quang chia sẻ: “Đầu tư nhà màng ban đầu khá lớn nhưng hiệu quả đem lại rất rõ. Việc áp dụng công nghệ giúp giảm sâu bệnh, giảm công lao động, sản phẩm sạch nên bán được giá hơn”.

Thực tế cho thấy, nhiều mô hình nhà màng tại Hải Phòng đang đạt giá trị sản xuất từ 1 - 3 tỷ đồng/ha mỗi năm, cao hơn nhiều so với trồng lúa hoặc rau màu theo phương thức truyền thống. Không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho người dân, các mô hình này còn góp phần thúc đẩy phát triển nông nghiệp sạch và giảm tác động đến môi trường.

Hiện thực hóa nghị quyết chuyển đổi xanh

Những mô hình thực tiễn đang triển khai là minh chứng cho việc Nghị quyết số 08-NQ/TU về chuyển đổi xanh thành phố giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 đi vào cuộc sống. Hải Phòng lựa chọn phát triển xanh dựa trên lợi thế của một trung tâm cảng biển và công nghiệp lớn, tập trung vào các lĩnh vực có khả năng tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh như cảng xanh, logistics xanh, công nghiệp sinh thái, du lịch sinh thái và nông nghiệp công nghệ cao.

Theo nghị quyết, thành phố sẽ thực hiện chuyển đổi xanh toàn diện trên 7 lĩnh vực gồm giao thông, công nghiệp, năng lượng, xây dựng, nông nghiệp, du lịch và lối sống. Mục tiêu đến năm 2030 là 100% cảng biển đáp ứng tiêu chí cảng xanh; ít nhất 50% số khu công nghiệp đăng ký chuyển đổi theo mô hình sinh thái; đồng thời toàn bộ các cụm công nghiệp có hệ thống xử lý nước thải đạt quy chuẩn môi trường.

Theo bà Lương Thị Kiểm, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, trong điều kiện quỹ đất nông nghiệp ngày càng thu hẹp và yêu cầu của thị trường ngày càng cao, chuyển đổi xanh là hướng đi tất yếu để nâng cao giá trị sản xuất, tăng sức cạnh tranh và hướng tới phát triển bền vững.

Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi xanh vẫn đối mặt với không ít khó khăn như chi phí đầu tư công nghệ lớn, nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ còn hạn chế về nguồn lực để đổi mới công nghệ, trong khi sản xuất nông nghiệp công nghệ cao vẫn thiếu các liên kết thị trường ổn định. Dù vậy, với định hướng chiến lược rõ ràng cùng những mô hình thực tiễn đã và đang phát huy hiệu quả, Hải Phòng đang từng bước chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng xanh hơn, hiện đại hơn và bền vững hơn.