Gần 48% doanh nghiệp chịu áp lực lãi vay, chỉ sau chi phí nguyên liệu

Báo cáo HUBA vừa gửi UBND TP.Hồ Chí Minh cho thấy, trong bối cảnh lãi suất vay phổ biến trên 8,5%/năm, thậm chí có lĩnh vực lên tới 14-15%/năm, chi phí tài chính đang trở thành gánh nặng đáng kể, trực tiếp bào mòn lợi nhuận và làm suy giảm khả năng chống chịu của doanh nghiệp, nhất là khi vòng quay vốn bị kéo dài.

Áp lực này diễn ra đồng thời với xu hướng chi phí đầu vào gia tăng do biến động quốc tế. Xung đột tại Trung Đông khiến tuyến vận tải qua eo biển Hormuz bị gián đoạn, buộc tàu hàng chuyển hướng, kéo dài thời gian giao hàng thêm 14-20 ngày. Hệ quả là chi phí vận chuyển sang Mỹ và châu Âu tăng gấp 2-3 lần, trong khi giá nhiên liệu và nguyên vật liệu có nguồn gốc từ dầu mỏ tăng 30-40%.

Chi phí gia tăng trong khi dòng tiền bị kéo giãn khi đơn hàng có xu hướng chia nhỏ, tiến độ thanh toán chậm lại và thời gian giao hàng khó dự báo. Điều này khiến vòng quay vốn chậm hơn, làm áp lực lãi vay càng trở nên rõ nét, đặc biệt đối với các doanh nghiệp xuất khẩu.

Ở cấp độ ngành, nhiều lĩnh vực ghi nhận tác động rõ rệt. Ngành dệt may - thời trang chịu ảnh hưởng từ chi phí logistics tăng cao và thời gian giao hàng kéo dài, gây khó khăn cho các đơn hàng ngắn hạn.

Ngành chế biến lương thực - thực phẩm đối mặt chi phí đầu vào tăng và rủi ro trong thanh toán quốc tế. Ngành gỗ - mỹ nghệ chịu áp lực kép từ giá nguyên liệu và chi phí vận chuyển, trong khi đơn hàng có xu hướng chững lại. Riêng vận tải biển là lĩnh vực chịu tác động nặng nề nhất khi chi phí nhiên liệu và bảo hiểm tăng cao, còn vận tải hàng không cũng ghi nhận mức tăng giá trên nhiều tuyến.

Bên cạnh các yếu tố bên ngoài, doanh nghiệp còn gặp khó khăn nội tại như thiếu lao động, chi phí đáp ứng tiêu chuẩn xanh gia tăng, thủ tục hải quan điện tử còn phát sinh vướng mắc, trong khi tín dụng chủ yếu là ngắn hạn và chưa phù hợp với chu kỳ vốn hiện nay.

Trước thực trạng này, cộng đồng doanh nghiệp kiến nghị hệ thống ngân hàng cần nới lỏng điều kiện vay, kéo dài thời hạn tín dụng và giảm mặt bằng lãi suất xuống dưới 6%/năm đối với doanh nghiệp xuất khẩu nhằm hỗ trợ duy trì dòng tiền.

Đồng thời, doanh nghiệp đề xuất đẩy nhanh hoàn thuế, cải cách thủ tục hải quan theo hướng giảm tiền kiểm, tăng hậu kiểm và rút ngắn thời gian thông quan. Về dài hạn, cần phát triển hệ thống logistics đồng bộ, hiện đại nhằm giảm chi phí và nâng cao năng lực cạnh tranh.