Vì sao giá vàng trong nước cao hơn thế giới tới 30 triệu đồng/lượng?

Tính đến 10 giờ 30 sáng nay 30-3, Công ty Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC) và nhiều doanh nghiệp kinh doanh vàng khác nâng giá vàng miếng SJC lên 169,9 triệu đồng/lượng ở chiều mua vào và 172,9 triệu đồng/lượng ở chiều bán ra, tăng tới 1,5 triệu đồng so với giá mở cửa.

Giá vàng nhẫn trơn 99,99 tại Công ty SJC cũng hồi phục lên mức 169,7 triệu đồng/lượng mua vào, 172,7 triệu đồng/lượng bán ra. Mức giá này thậm chí cao hơn 100.000 đồng/lượng so với cuối tuần.

Trên thị trường quốc tế, giá vàng cũng tăng trở lại và đang được giao dịch ở mức 4.505 USD/ounce.

Hiện giá vàng thế giới quy đổi theo tỉ giá niêm yết khoảng 143,2 triệu đồng/lượng, thấp hơn giá vàng miếng SJC, vàng nhẫn xấp xỉ 30 triệu đồng/lượng. Đáng chú ý, mức chênh lệch này đã duy trì suốt 1 tháng qua, kể từ khi chiến sự Trung Đông bùng phát. Sự chênh lệch này chủ yếu do giá vàng trong nước biến động chậm so với giá thế giới.

Trao đổi với phóng viên, chuyên gia vàng Nguyễn Ngọc Trọng chỉ ra nguyên nhân lớn nhất khiến giá vàng trong nước chênh lệch cao so với giá thế giới là do nguồn cung bị hạn chế. Đến thời điểm này, Ngân hàng Nhà nước vẫn chưa nhập khẩu vàng hoặc cấp phép cho các doanh nghiệp nhập khẩu vàng để sản xuất vàng nhẫn, vàng miếng khiến nguồn cung cho thị trường vẫn khan hiếm.

Các doanh nghiệp vàng lớn hiện nay cũng thiếu nguyên liệu đầu vào để sản xuất, kinh doanh. Trong khi đó, họ lại không thể mua vàng trôi nổi trên thị trường như các doanh nghiệp nhỏ vì lo ngại các rủi ro pháp lý và vấn đề kiểm soát nguồn gốc. Điều này khiến nguồn cung của các doanh nghiệp lớn càng trở nên khan hiếm.

"Khi nguồn đầu vào thiếu hụt, các doanh nghiệp buộc phải neo giá bán ở mức cao, dẫn tới mức chênh lệch lớn giữa giá vàng trong nước và giá thế giới. Mức chênh lệch lên tới khoảng 30 triệu đồng/lượng chủ yếu xảy ra ở các thương hiệu vàng lớn. Trong khi đó, vàng nhẫn hoặc vàng nữ trang 99,99% tại các tiệm vàng nhỏ thường có mức chênh lệch thấp hơn, do giá bán bám sát giá nguyên liệu hơn", ông Trọng phân tích.

Một yếu tố khác khiến giá vàng trong nước khó giảm là cung - cầu trên thị trường. Dù giá cao nhưng lượng người dân mua vào vẫn đang nhiều hơn lượng bán ra. Trong nhiều thời điểm giá vàng giảm, thay vì bán ra, người dân lại tranh thủ mua vào khi thấy giá hạ. Điều này khiến lực bán không đủ mạnh để kéo giá xuống.

Tâm lý thị trường cũng đóng vai trò quan trọng. Cả người mua và người bán đều cho rằng trong dài hạn, giá vàng vẫn có xu hướng tăng, đặc biệt trong bối cảnh thế giới còn nhiều biến động về địa chính trị và kinh tế. Chính kỳ vọng này khiến nhu cầu nắm giữ vàng tiếp tục duy trì.

Chuyên gia kinh tế, TS Lê Bá Chí Nhân cũng phân tích việc mua vàng ở vùng giá có chênh lệch cao giữa giá trong nước và thế giới không còn đơn thuần là kênh "trú ẩn an toàn" khiến nhà đầu tư có thể gặp nhiều rủi ro. Đầu tiên là khả năng điều chỉnh chính sách. Nếu cơ quan quản lý quyết định tăng nguồn cung hoặc thay đổi cơ chế thị trường, giá vàng trong nước có thể giảm mạnh mà không cần giá thế giới giảm.

"Rủi ro thanh khoản và chênh lệch mua - bán. Khi thị trường biến động mạnh, khoảng cách giá mua - bán có thể bị nới rộng, khiến nhà đầu tư khó thoát hàng hoặc phải chấp nhận lỗ ngay cả khi giá chưa giảm nhiều. Nếu USD hạ nhiệt, tỉ giá giảm, giá vàng quy đổi trong nước có thể đi xuống, khiến nhà đầu tư đối mặt nguy cơ "lỗ kép": vừa do giá vàng thế giới giảm, vừa do biến động tỉ giá", TS Lê Bá Chí Nhân nói.