Hoàn thiện nền tảng hạ tầng số quốc gia

Theo Giấy phép tần số vô tuyến điện được cấp, giai đoạn đầu, Starlink sẽ triển khai 4 trạm cổng (gateway) và quy mô thiết bị đầu cuối tối đa 600.000 thiết bị. Việc cấp phép sử dụng tần số cho Starlink tạo tiền đề thu hút các doanh nghiệp nước ngoài mở rộng đầu tư, mang công nghệ mới tới Việt Nam.

Theo bà Nguyễn Thị Minh Hường, Quyền trưởng phòng Phòng Ấn định và Cấp phép tần số, Cục Tần số vô tuyến điện (Bộ Khoa học và Công nghệ), Cục đã tham mưu xây dựng hoàn thiện hành lang pháp lý để Starlink có thể triển khai tại Việt Nam.

Thay vì cấp phép cho từng thiết bị đầu cuối, cơ quan quản lý chuyển sang cấp phép tập trung cho doanh nghiệp cung cấp dịch vụ. Cơ chế này phù hợp với thực tế hệ thống LEO có thể triển khai hàng trăm nghìn thiết bị phân tán trên phạm vi rộng.

Cùng với đó, mức phí gắn với quy mô thị trường, cụ thể là số lượng thiết bị đầu cuối. Cách tiếp cận này kết nối quản lý kỹ thuật với hiệu quả khai thác thương mại, giảm áp lực tài chính trong giai đoạn đầu tư và khuyến khích doanh nghiệp mở rộng dịch vụ phù hợp nhu cầu thực tế.

Song song đó, Quy hoạch phổ tần số vô tuyến điện quốc gia cũng được điều chỉnh để cho phép các hệ thống vệ tinh phi địa tĩnh liên lạc với thiết bị đầu cuối đặt trên tàu biển, tàu bay trong băng tần Ku, bảo đảm tương thích với xu thế quốc tế.

Theo giấy phép do Cục Tần số vô tuyến điện (Bộ Khoa học và Công nghệ) cấp cho Công ty TNHH Starlink Services Việt Nam, 4 trạm mặt đất sẽ được đặt tại: Phường Liên Chiểu 2 (Đà Nẵng), xã Bình Nguyên (Phú Thọ), phường Tăng Nhơn Phú (TP.HCM) và phường Tân Thuận (TP.HCM).

Các trạm Gateway (trạm mặt đất) của Starlink sẽ hoạt động trên băng tần Ka và băng tần E. Băng tần Ka là băng tần phổ biến cho dịch vụ Internet vệ tinh thế hệ mới, có dung lượng lớn, tốc độ cao, phù hợp cho kết nối băng rộng. Băng tần E mở ra khả năng truyền tải dữ liệu rất cao nhờ có độ rộng băng tần lên tới hàng GHz, đáp ứng nhu cầu băng thông ngày càng tăng tại Việt Nam, giải tỏa áp lực cho băng tần Ka vốn đã bắt đầu chật chội.

Hai băng tần này có tiềm năng khai thác tốt tại Việt Nam. Tuy nhiên, các băng tần này được sử dụng chung với các nghiệp vụ khác nên khi thực hiện cấp phép, Cục Tần số vô tuyến điện đã yêu cầu phía Starlink phải cam kết "Không được gây cản trở, ảnh hưởng bất lợi trong việc phối hợp tần số và quỹ đạo vệ tinh phi địa tĩnh của Việt Nam trong tương lai". Trong bối cảnh không gian vũ trụ ngày càng đông đúc, việc bảo đảm quyền chủ động trong quy hoạch quỹ đạo và phân bổ phổ tần là điều kiện quan trọng để Việt Nam có thể phát triển hệ thống vệ tinh quỹ đạo tầm thấp của riêng mình, tránh nguy cơ xung đột quỹ đạo hoặc can nhiễu tần số trong dài hạn.

Sự hiện diện của Starlink tại Việt Nam được kỳ vọng sẽ bổ sung một lớp hạ tầng kết nối mới, mở rộng vùng phủ Internet tốc độ cao tới các khu vực còn nhiều thách thức trong triển khai hạ tầng truyền thống như hải đảo, vùng sâu, vùng xa. Đây là điều kiện quan trọng để thu hẹp khoảng cách số giữa đô thị và nông thôn, bảo đảm cơ hội tiếp cận công nghệ được phân bổ đồng đều hơn trên phạm vi cả nước.

Việc cấp phép sử dụng tần số cho Starlink đồng thời phát đi thông điệp về môi trường pháp lý minh bạch, có kiểm soát và sẵn sàng đón nhận công nghệ tiên tiến. Từ đó, tạo tiền đề thu hút thêm các doanh nghiệp quốc tế đầu tư, chuyển giao công nghệ, góp phần hoàn thiện nền tảng hạ tầng số quốc gia và nâng cao năng lực cạnh tranh của Việt Nam trong kỷ nguyên kinh tế số.