Đào tạo nhân lực thời AI, doanh nghiệp cần người biết thích ứng

Ngày 14-6, Trường Đại học Mở TP. Hồ Chí Minh tổ chức Chương trình “Kết nối doanh nghiệp – Open business matching 2026” với sự tham gia hơn 50 doanh nghiệp ở nhiều lĩnh vực gồm tài chính, ngân hàng, luật, công nghệ thông tin, xây dựng, quản trị kinh doanh....

Phát biểu tại chương trình, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Minh Hà, Hiệu trưởng nhà trường, cho biết trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và chuyển đổi số đang làm thay đổi thị trường lao động, các trường đại học không thể phát triển đơn độc. Để đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu thực tiễn, sự đồng hành của doanh nghiệp đóng vai trò quan trọng.

Trong khuôn khổ chương trình, tại buổi tọa đàm với chủ đề “Xây dựng mối quan hệ bền vững giữa doanh nghiệp và nhà trường trong công tác đào tạo và hướng nghiệp, việc làm cho sinh viên”, ông Nguyễn Việt Anh, Giám đốc Công ty cổ phần Chứng khoán SSI chi nhánh Nguyễn Công Trứ (TP. Hồ Chí Minh), chia sẻ những thay đổi mạnh mẽ của thị trường lao động dưới tác động của công nghệ, đặc biệt là AI.

Theo ông Sang, nếu như vài năm trước, AI vẫn được xem là một khái niệm mới mẻ thì hiện việc ứng dụng AI trở thành hoạt động thường xuyên trong doanh nghiệp. Tại công ty của ông, các phòng ban đều được yêu cầu đưa tự động hóa vào quy trình để nâng cao hiệu quả hoạt động. Doanh nghiệp cũng xây dựng các chương trình đào tạo nội bộ, khuyến khích nhân viên chủ động đề xuất sáng kiến và ứng dụng AI vào công việc hàng ngày.

Từ thực tế này, ông Sang cho rằng các cơ sở đào tạo cần sớm điều chỉnh chương trình giảng dạy để đáp ứng yêu cầu mới của thị trường lao động. Trong bối cảnh công nghệ thay đổi nhanh chóng, những kiến thức chuyên môn được học trên giảng đường có thể nhanh chóng lạc hậu nếu người học không có khả năng cập nhật và thích nghi.

Theo ông Sang, điều quan trọng nhất mà nhà trường cần trang bị cho sinh viên là tư duy học tập suốt đời và khả năng sẵn sàng tiếp cận cái mới. AI cần được xem như một kỹ năng thiết yếu, tương tự như việc sử dụng máy tính hay Internet trước đây. Nhà trường không chỉ hướng dẫn sinh viên cách ứng dụng AI trong học tập, mà còn cần giúp các em hiểu trách nhiệm, giới hạn và cách dùng công nghệ hiệu quả.

Ông Sang cho biết trong tương lai, lợi thế cạnh tranh của người lao động không còn nằm ở việc biết dùng AI hay không bởi đây sẽ là kỹ năng phổ biến. Sự khác biệt sẽ thuộc về những người biết khai thác AI hiệu quả để nâng cao năng suất, giải quyết vấn đề và tạo ra giá trị cho tổ chức.

Từ góc độ doanh nghiệp, ông Sang kỳ vọng các trường đại học sẽ sớm tích hợp những nội dung liên quan đến AI, chuyển đổi số và các kỹ năng nghề nghiệp thiết thực vào chương trình đào tạo.

Ngoài ra, bà Thái Thị Vân Anh, Giám đốc Công ty TNHH Kiểm toán KTC, cũng nhấn mạnh vai trò của việc gắn kết giữa nhà trường và doanh nghiệp trong đào tạo. Sinh viên cần được tiếp cận với môi trường nghề nghiệp thực tế ngay từ sớm thông qua các buổi chia sẻ, tọa đàm, tham quan doanh nghiệp hoặc các chương trình trải nghiệm nghề nghiệp. Điều quan trọng là các hoạt động này phải mang tính thực chất, giúp sinh viên hiểu rõ công việc hàng ngày, những yêu cầu của nghề cũng như những khó khăn, thách thức thực tế.

Đại diện Công ty TNHH Kiểm toán KTC cho biết, khi kết nối với doanh nghiệp, nhà trường nên mời chính những người đang trực tiếp làm nghề tham gia chia sẻ với sinh viên. Những câu chuyện, kinh nghiệm thực tiễn từ người trong ngành sẽ mang lại góc nhìn chân thực hơn, giúp sinh viên hiểu đúng về nghề nghiệp và có sự chuẩn bị phù hợp cho quá trình học tập, cũng như phát triển nghề nghiệp sau này.